Apenpokken (monkeypox) DNA-virus is niet nieuw

Het is een opkomende zoönotische ziekte

Het apenpokken (monkeypox) virus en het door dit virus veroorzaakte ziekte is niet nieuw. Het is een opkomende zoönotische ziekte en is eigenlijk endemisch in delen van Afrika. Infectie met het apenpokkenvirus worden gevonden bij dieren, waaronder eekhoorns, Gambiaanse ratten met buidels, slaapmuizen en verschillende soorten apen. Het is geclassificeerd als een ziekteverwekker met hoge prioriteit door de WHO. Dit virus is nauw verwant aan het virus dat de pokken veroorzaakte, maar is minder dodelijk. Wel heeft deze ziekte vaker ernstigere gevolgen dan waterpokken.

Helaas, omdat het nu ook in veel andere landen waargenomen is, doen sommige individuen alsof het net is ontdekt.

Het apenpokkenvirus is een DNA-virus.

Het apenpokkenvirus is een DNA-virus. Het Sars-CoV-2 is een RNA-virus. Iedereen die zegt dat de een de ander heeft veroorzaakt of er op de een of andere manier van afstamt, vertelt iets onzinnigs. Het zijn totaal verschillende virussen.

Apenpokken werd voor het eerst ontdekt in 1958 toen zich twee uitbraken van een pokkenachtige ziekte voordeden in apenkolonies die voor onderzoek werden gehouden. Vandaar de naam ‘apenpokken’.

Waarom zien we de opkomst van dit virus?

Het is waarschijnlijk direct gerelateerd aan het feit dat we niet routinematig vaccineren tegen pokken, gecombineerd met een afnemende immuniteit tegen pokkenvaccins en reizen. De massale vaccinaties in diverse landen stopten rondom 1975-1980, toen de pokken uitgeroeid werden verklaard.

Voorheen kwamen de besmettingen voort uit nauw contact, via lichaamsvocht of ademdruppels. Seksuele overdracht is ook mogelijk. Waarbij ook beddengoed, kleding en de korstjes voor besmettingen kunnen zorgen.  Toch meent men op dit moment ook verspreiding door aerosolen waar te nemen. Hoe verspreiding van deze nieuwe variant plaats vindt moet nog meer onderzocht worden.

De apenpokken ziekte

Apenpokken is vergelijkbaar met pokken, maar met een mildere uitslag en een lager sterftecijfer.  De incubatietijd kan variëren van 5 tot 21 dagen. Het apenpokkenvirus veroorzaakt (eerst) koortssymptomen, hoofdpijn, spierpijn, gezwollen lymfeklieren en daarna na een paar dagen kenmerkende bulten op de huid (met pus gevulde blaasjes) op gezicht, handen, voeten, ogen, mond, geslachtsdelen. De blaasjes lijken op die bij andere ziekten zoals waterpokken en syfilis. De blaastjes zijn meestal groter dan bij waterpokken.  Eerst zijn het vlekjes op de huid, die veranderen in bultjes, daarna in blaasjes, vervolgens in pusblaasjes en uiteindelijk in korstjes. Meestal verdwijnen die huidafwijkingen weer na twee tot vijf weken.

De meeste mensen herstellen. Maar een deel krijgt complicaties, zoals een longontsteking of een hersenontsteking, en kan daar aan overlijden. Let bij kinderen ook op of ze goed drinken of minder plassen. Het is meestal een milde ziekte, hoewel er twee hoofdstammen zijn: de Congo-stam, die ernstiger is, tot wel 10% sterfte – en de West-Afrikaanse stam, waaraan ongeveer 1% van de besmetten mensen overlijden (en gevonden bij de huidige uitbraak).

Op dit moment zijn mensen onder de 40-50 jaar vatbaar voor dit virus, omdat zij als kind geen vaccinatie meer gehad hebben.

Vaccinaties tegen pokken werken tegen apenpokken

Het vaccin tegen apenpokken is hetzelde als het pokkenvaccin, dat met succes de pokkenziekte heeft uitgeroeid die sinds 1900 300 miljoen mensen heeft gedood. Dat was een van de grootste prestaties van de mensheid.

Het goede nieuws is dat vaccinaties tegen pokken ook werken als profylaxe na blootstelling. Vaccinatie na blootstelling aan het apenpokkenvirus is nog steeds mogelijk. Echter, hoe sneller een blootgestelde persoon het vaccin krijgt, hoe beter het werkt.
Binnen 4 dagen vanaf de datum van blootstelling kan vaccineren het begin van de ziekte voorkomen. Wanneer het vaccin tussen 4-14 dagen na de datum van blootstelling wordt gegeven, kan het de ziektesymptomen verminderen, maar kan de ziekte niet worden voorkomen.

Gegevens uit het verleden uit Afrika laten zien dat het pokkenvaccin voor ten minste 85% effectief is in het voorkomen van het apenpokkenvirus .

De Nederlandse overheid heeft sinds de eeuwwisseling al een strategische voorraad (eerste generatie) pokkenvaccin waarmee de hele bevolking gevaccineerd zou kunnen worden. Om in te kunnen grijpen bij een mogelijke herintroductie van de ziekte pokken en rekening te houden met bioterroristische aanslagen.

Mutaties van dit virus

Laten we hopen dat het virus door mutaties niet schadelijker is geworden. Wat voorheen opging was dat het minder besmettelijk was in de asymptomatische fase en het meest besmettelijk na de aanwezige koorts en puistjes. Dit probeert men te verhelpen door zo snel mogelijk een selectieve vaccinatie van de contacten toe te passen.

Betreft het hier een nieuwe variant? Het lijkt erop dat er nogal wat afwijkingen hebben plaatsgevonden volgens de DNA-virusstandaarden: misschien zorgt een nieuwe variant of stam van apenvirus ook voor de verspreiding; 94 nucleotideveranderingen en 51 aminozuren: dat lijkt extreem hoog voor een DNA-virus vergeleken met de dichtstbijzijnde stammen uit 2018.

Nu we het zomerseizoen in de Europese regio ingaan – met massabijeenkomsten, festivals en feesten – kan dat de overdracht kunnen versnellen.

Het heeft niets met uitputting van T-cellen van doen

Er zijn mensen die beweren dat de apenpokkenuitbraak te wijten is aan Covid-uitputting van T-cellen. Dat klopt niet. omdat de mensen die het krijgen nooit zijn gevaccineerd tegen pokken, betekent dit, dat hun T-cellen niet relevant zijn met betrekking tot infectie met het virus. het adaptieve immuunsysteem kan niet vechten tegen dingen waarvoor het geen context heeft.

Bel de huisarts, ga niet langs

Denk je dat je appenpokken verschijnselen zou kunnen hebben? Bel de huisarts en overleg over wat er aan de hand is. Neem contact op met je (seksuele) contacten. Ga niet langs (dan besmet je anderen). Maak foto’s om die te mailen naar de huisarts. Zaterdag 21 mei werd monkeypox een meldingsplichtige ziekte met een A-status.

Personen die (vermoedelijk) een apenpokken besmetting hebben opgelopen moeten thuis in isolatie gaan. Zij kunnen getest worden. Is de testuitslag negatief dan kan de isolatie worden opgeheven. Zijn zij positief, dan worden zij verzocht in isolatie te blijven tot de ziekte niet langer meer besmettelijk is. Dat is op het moment dat de huid volledig genezen is.

Meer informatie:

Here, There, and Everywhere: The Wide Host Range and Geographic Distribution of Zoonotic Orthopoxviruses

Susceptibility of Monkeypox virus aerosol suspensions in a rotating chamber

JYNNEOS® (MVA-BN) Smallpox (Monkeypox) Vaccine Description 2022

First draft genome sequence of Monkeypox virus associated with the suspected multi-country outbreak, May 2022 (confirmed case in Portugal)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *